على ربانى گلپايگانى

27

درآمدى به شيعه شناسى ( فارسى )

تعيين امام را انتخاب مردم مىدانند ، ولى از آن‌جا كه به افضليت امام على عليه السّلام معتقدند ، از شيعيان به شمار آمده‌اند . علّامه طباطبايى رحمه اللّه در مورد شيعه ناميدن اين گروه وجه ديگرى را يادآور شده است و آن اين‌كه ، چون آنان خلافت بنى اميه و بنى عباس را نپذيرفته و امامت را حقّ فرزندان فاطمه زهرا عليها السّلام مىدانستند ، شيعه ناميده شده‌اند » . « 1 » 3 . كاربرد ديگر لفظ شيعه در اصطلاح عبارت است از اظهار محبّت و مودّت نسبت به اهل بيت پيامبر صلّى اللّه عليه و آله . اگرچه اصل محبّت داشتن نسبت به اهل بيت پيامبر صلّى اللّه عليه و آله مورد قبول همه‌ى مسلمانان است ، و جز نواصب كسى به خاندان نبوّت عداوت نمىورزد ، چراكه اين مسأله ، مورد تصريح و تأكيد قرآن كريم و احاديث نبوى واقع شده است ، ولى گاهى از كسانى كه محبّت و مودّت به خاندان رسالت را اظهار نموده يا به ترويج آن پرداخته‌اند ، به‌عنوان شيعى يا رافضى ناميده شده‌اند . اين‌گونه نام‌گذارىها مربوط به دوره‌هايى است كه حكومت‌هاى متعصّب و مخالف اهل بيت عليهم السّلام بر مسلمانان سيطره داشته و از اين طريق مىكوشيده‌اند تا از نفوذ فرهنگ اهل بيت عليهم السّلام كه ماهيّتى ظلم ستيز دارد جلوگيرى كنند . اين مطلب نيز در ابيات امام شافعى تكرار شده است . اذا في مجلس نذكر عليّا يقال * و سبطيه و فاطمة الزكية تجاوزوا يا قوم هذا * فهذا من حديث الرافضية « 2 »

--> ( 1 ) . شيعه در اسلام ، ص 20 . ( 2 ) . ديوان الامام الشافعي ، ص 56 .